Lý Do Kỹ Sư Xây Dựng Nữ Giới Ngày Càng Phổ Biến?

Nếu 10-15 năm trước, hình ảnh kỹ sư xây dựng gắn liền gần như tuyệt đối với nam giới, thì vài năm gần đây bức tranh này đang thay đổi rõ rệt. Không chỉ ở Việt Nam, mà trên toàn cầu, số lượng nữ giới theo học và làm việc trong ngành xây dựng đang tăng đều qua từng năm. Vậy điều gì đang thúc đẩy xu hướng này?

1. Con số biết nói: nữ giới đang tăng tốc trong ngành xây dựng

Theo dữ liệu từ Cục Thống kê Lao động Hoa Kỳ (BLS), tỷ lệ nữ giới trong lực lượng lao động ngành xây dựng đã đạt mức cao nhất trong 20 năm qua, tương đương khoảng 11,2% tổng lực lượng lao động (NAHB). Riêng ở mảng kỹ thuật, tỷ lệ nữ giới đảm nhiệm vai trò kỹ sư dân dụng hiện được ghi nhận vào khoảng 14% (WifiTalents), còn theo UNESCO, nữ giới chiếm khoảng 27% tổng số sinh viên tốt nghiệp ngành kỹ thuật trên toàn cầu (SWE).

Tại Việt Nam, dù chưa có thống kê giới tính riêng cho ngành xây dựng, nhưng theo Bộ Xây dựng, giai đoạn 2025-2030 cả nước cần thêm hơn 400.000 kỹ sư xây dựng ở các mảng thiết kế, giám sát và quản lý công trình (TNUT) — một khoảng trống nhân lực đủ lớn để mọi rào cản giới tính trong tuyển dụng dần được gỡ bỏ. Nhiều trường đại học kỹ thuật tại TP.HCM cũng xác nhận nhu cầu tuyển nữ kỹ sư hiện tương đương với nam giới ở các ngành như xây dựng, kiến trúc (Hiếu Học).

2. Vì sao nữ giới đang chọn ngành xây dựng nhiều hơn?

a. Bài toán khát nhân lực buộc ngành phải “mở cửa”

Thị trường xây dựng đang thiếu hụt lao động trầm trọng ở cả hai đầu: kỹ sư giỏi và thợ tay nghề cao. Khi nguồn cung nam giới không đủ đáp ứng tốc độ mở rộng của các dự án, doanh nghiệp buộc phải mở rộng tiêu chí tuyển dụng, không còn đặt nặng yếu tố giới tính như trước — đặc biệt ở các vị trí văn phòng, kỹ thuật, quản lý dự án (RIB Software).

b. Công việc ngày càng “nhẹ thể lực, nặng chất xám”

Sự phát triển của phần mềm BIM, công cụ tính toán tự động, quản lý dự án số đã thay đổi bản chất công việc kỹ sư — từ lao động hiện trường nặng nhọc sang phân tích, hoạch định, phối hợp dữ liệu. Đây chính là môi trường mà nữ kỹ sư phát huy tốt lợi thế về sự tỉ mỉ, tư duy hệ thống và kỹ năng quản lý (HUTECH). Các vị trí như kinh tế xây dựng (QS), quản lý dự án, QA/QC hay thiết kế đang là nơi nữ kỹ sư ghi dấu ấn rõ nét nhất (Việc Làm Tốt).

c. Thu nhập và cơ hội thăng tiến hấp dẫn

Ngành xây dựng hiện nằm trong nhóm có mức lương và cơ hội việc làm cao nhất, với tăng trưởng tuyển dụng lên tới 50% trong năm 2025 (Báo Xây Dựng). Trong khi đó, nhóm ngành STEM nói chung — bao gồm kỹ thuật xây dựng — được dự báo có tới 93% vị trí trả lương trên mức trung bình (Hội LHPN Việt Nam). Đây là động lực tài chính rõ ràng khiến ngày càng nhiều nữ sinh cân nhắc nghiêm túc con đường này.

d. Chính sách và truyền thông thúc đẩy bình đẳng giới

Tại Mỹ, các tổ chức như NAWIC ghi nhận mức độ quan tâm của nữ giới với các chương trình đào tạo nghề xây dựng tăng hơn 30% trong giai đoạn 2020-2025 (Projul). Tại Việt Nam, các hội thảo hướng nghiệp STEM cho nữ sinh cũng được tổ chức thường xuyên hơn nhằm xóa bỏ định kiến “con gái không hợp làm kỹ thuật” — định kiến vốn được khảo sát của UNDP năm 2021 chỉ ra là còn tồn tại ở hơn 60% phụ huynh Việt Nam (VOV2).

3. Rào cản vẫn còn, nhưng xu hướng là không thể đảo ngược

Dù tăng trưởng tích cực, tỷ lệ nữ giới trong toàn ngành xây dựng trên thế giới vẫn chỉ dao động 9-12% (RIB Software), và định kiến giới trong tuyển dụng, đào tạo vẫn là rào cản thực tế. Tuy nhiên, cùng với việc công nghệ giảm bớt yêu cầu thể lực và bài toán khát nhân lực ngày càng cấp bách, xu hướng nữ kỹ sư xây dựng ngày càng phổ biến gần như là điều tất yếu trong 5-10 năm tới.

Kết luận

Ngành xây dựng đang bước vào giai đoạn chuyển mình: từ một ngành “nam tính” theo định kiến cũ, trở thành một lĩnh vực mở cửa cho mọi tài năng — bất kể giới tính. Với nhu cầu nhân lực khổng lồ, thu nhập hấp dẫn và bản chất công việc ngày càng thiên về chất xám, sự hiện diện của nữ kỹ sư xây dựng chắc chắn sẽ còn tiếp tục tăng.

---

Bạn đang làm trong ngành xây dựng hoặc quan tâm đến các câu chuyện nghề QS? Ghé minhanqs.com để xem thêm các bài viết và dự án thực tế nhé!